بگزارش ايرنا، هلن زيله رهبر حزب مخالف اتحاد ملي دمكراتيك و نخست وزير حكومت محلي كيپ غربي روز پنجشنبه در اين رابطه به شبكه تلويزيوني آفريقاي جنوبي گفت كه بيكو يك مبارز راه آزادي بود.
هلن زيله افزود: استيو بيكو خواهان زندگي بهتر براي همه سياهپوستان در آفريقاي جنوبي بود و جانش را هم در اين راه از دست داد.
زيله كه در زمان كشته شدن بيكو در دوازدهم سپتامبر سال ۱۹۷۷ ميلادي خبرنگار روزنامه رند ديلي ميل بود و توانست با تحقيقاتش حقايق مربوط به مرگ اين مبارز سياهپوست را افشا كند، اضافه كرد: تجربياتش گذشته اش و نيز مسايل مرتبط با مرگ استيو بيكو آينده سياسي وي را رقم زده اند.
انكوسيناتي بيكو فرزند استيو بيكو نيز روز پنجشنبه در گفت وگو با شبكه تلويزيوني اي ان سي اي آفريقاي جنوبي با اشاره به ميراث بجاي مانده از بيكو گفت كه پدرش برايش هميشه يك قهرمان بوده است .
انكوسيناتي بيكو در زماني كه پدرش در زندان رژيم آپارتايد كشته شد تنها شش سال سن داشته است.
دكتر استيو بيكو از فعالان ضد آپارتايد در هيجدهم دسامبر سال ۱۹۴۶ ميلادي در شهر كينگ ويليامز در استان كيپ شرقي متولد شد.
وي كه از بنيانگذاران جنبش آگاهي سياه در آفريقاي جنوبي است، علاوه بر ايجاد حركت هاي دانشجويي در دوراني كه به عنوان دانشجوي پزشكي در دانشگاه ناتال تحصيل مي كرد، قدرت فوق العاده اي در تحرك بخشيدن به سياهپوستان شهرنشين داشت.
استيو بيكو كه بدليل فعاليت هاي سياسي اش در خلال سال‌هاي ‎ ۱۹۷۵ و ۱۹۷۷ ميلادي چهار بار توسط پليس آپارتايدي بازداشت شده بود سرانجام در روز ۱۸ آگوست سال ۱۹۷۷ ميلادي، از سوي پليس امنيتي ايالت كيپ شرقي براساس قانون ضد تروريسم دستگير شد.
گفته مي شود استيو بيكو در جريان بازداشت و بازجويي اش از سوي پليس كيپ شرقي و بويژه در ايستگاه پليس والمر درحومه شهر پورت اليزابت دچارجراحت هاي شديدي مي شود كه در نهايت همين جراحت ها سبب مرگش مي گردند.
وي در يازدهم سپتامبر ۱۹۷۷ ميلادي از پورت اليزابت به رغم شرايط بد جسماني اش به زندان پرتوريا منتقل مي شود.
دكتر بيكو در ۱۲سپتامبر ۱۹۹۷۷در زندان مركزي شهر پرتوريا و در سلول انفرادي جان باخت و پليس آپارتايد مرگ وي را ناشي از اعتصاب غذا اعلام كرد.
مرگ استيو بيكو بدليل جايگاهش بازتابي بين المللي مي يايد و همين امر سبب ايجاد فشار زيادي بر روي رژيم آپارتايد مي شود .
در جريان مراسم تشييع جنازه استيو بيكو اين مبارز سياهپوست آفريقاي جنوبي بيش از ده هزار نفر از جمله شماري از ديپلمات هاي خارجي حضور مي يابند.
همزمان با اعلام مرگ بيكو، هلن زيله وهمكارش آلستر اسپاركس در روزنامه رند ديلي ميل در مصاحبه‌هايي با تيم پزشكي‌اي كه بيكو را معاينه كرده بود، دريافتند مرگ وي بر اثر ضرباتي بوده كه بر جمجمه اش وارد شده است.
براساس مستنداتي كه توسط زيله و همكارش به دست آمد، بيكو در تاريخ هفتم سپتامبر ۱۹۷۷ ميلادي پس از بازجويي‌ها از يك جراحت در ناحيه سر رنج مي برده و رفتار و حركات وي نيز بدليل جراحت وارد شده به سرش تغيير يافته بود. اما انتقالش به پرتوريا با چنان وضعيتي به مرگش مي انجاميد.
خانم هلن زيله و همكارش در آن موقع دريافتند كه در مرگ بيكو ‎ ۵نفر از افراد پليس دست داشته اند و مرگ وي ناشي از گرسنگي نبوده است.
اين دو روزنامه نگار سپس در تيتري جنجالي در روزنامه رند ديلي ميل به نقل از پزشكان نوشتند: هيچ نشانه‌اي از اعتصاب غذاي بيكو نبوده است.
اما رژيم آپارتايد روزنامه رند ديلي ميل را مجبور كرد تا به دستور شوراي قضائي مطبوعات، زيله و اسپاركس را به انتشار گزارشي جانبدارانه محكوم و اصلاحيه‌اي بر اين گزارش منتشر كند.
به رغم تلاش هاي صورت گرفته براي مجازات مقصرين در قتل استيو بيكو در هفتم اكتبر سال ۲۰۰۳ ميلادي وزارت دادگستري آفريقاي جنوبي اعلام كرد بدليل نبود شواهد كافي، پنج مامور متهم به قتل بيكو ديگر تحت پيگيرد قانوني قرار ندارند.
پيش از اين كميسيون حقيقت ياب در سال ۱۹۹۹ ميلادي گفته بود كه تقاضاي بخشش از سوي پنج مامور متهم به قتل بيكو رد شده است.
بگفته تحليل گران، استيوبيكو در كنار نلسون ماندلا ۹۵ ساله ازجمله رهبران تاثيرگذار در پيشبرد مبارزات ضد آپارتايد مردم سياهپوست آفريقاي جنوبي بوده است.
خاورم.۱۵۵۲