هوشنگ طالبي روز دوشنبه در گفت و گو با خبرنگار اقتصادي ايرنا افزود: نظام آمارشناسي به مجموعه قوانين، مقررات، آيين نامه ها و تشكل هاي حرفه اي و صنفي غير حاكميتي اطلاق مي شود كه مسئوليت سامان بخشي به فعاليت هاي آماري اعم از مشاوره، اجرا و نظارت بر طرح ها، تحقيقات و اصول و كاربرد روشها و علم آمار را به عهده دارد.
وي در ادامه بيان كرد: نظام آماري مي تواند برخي اهداف را دنبال كند كه پيگيري اين اهداف بايد با هماهنگي سازمان هاي دولتي و عمومي در كشور نظير مركز آمار ايران و همچنين نهادهاي علمي نظير انجمن آمار و دانشگاه ها صورت گيرد.
به گفته اين كارشناس حوزه آمار، دستگاه ها از شكل گيري و فعاليت نظام آمارشناسي استقبال كرده و ضمن حمايت از آن، تمام مساعي خود را معطوف به ايجاد اين نظام كرده اند.
**اهداف مهم ضرورت نظام آماري در كشور
وي تقويت و توسعه فرهنگ و سواد آماري در كشور،ترويج اصول علمي و دانش فني آمار، ارتقاي كيفيت خدمات آماري در كشور، تامين و ارتقا سطح مشاركت آمارشناسان در امور آماري در جامعه،پشتيباني و كمك به رشد و اعتلاي علم آمار، كاربردي كردن علم آمار در جامعه از طريق تبديل آن به فناوري و كاربست در زمينه هاي صنعتي، كشاورزي و خدمات و بازرگاني را از اهداف مهم ضرورت نظام آماربرشمرد .
وي اظهار كرد: نظم بخشيدن به امور مربوط به كسب و كار حرفه اي و فني آماري در كشور از طريق وضع مقررات حرفه اي و شغلي براي فعاليت هاي آماري،حفظ و حراست از حقوق مادي و معنوي و اخلاقي توليدكنندگان و مصرف كنندگان آمار، كاهش هزينه هاي توليد و افزايش بهره وري در زمينه هاي مختلف، افزايش دقت، صحت و درستي داده ها و تحليل هاي آماري ميسر است.
وي كه مسئول كميته حمايت از تشكل هاي آماري براي سال جهاني آمار است، ديگر اهداف نظام آمارشناسي را تنظيم و ايجاد فرصت هاي شغلي براي دانش آموختگان آمار ذكر كرد.
اين متخصص علم آمار گفت: با توجه به اهداف عنوان شده ، اگر بپذريم كه نيل به اين اهداف نياز به رهبري و مديريت، برنامه ريزي، متولي و كارگزار دارد اما بايد اعتراف كنيم كه متاسفانه دستگاه و نهادي براي اين امور در كشور وجود ندارد.
وي ادامه داد: اين امر موجب شده تا علاوه بر بي ساماني و آشفتگي در فعاليت هاي موجود آماري در كشور اعم از كاربرد آمار در تحقيقات علمي، تجزيه و تحليل داده ها و اطلاعات آماري و ارائه يافته هاي مطمئن ، از ظرفيت ها و سرمايه هاي عظيم و بالقوه آماري كشور استفاده كامل نشود.
به گفته اين استاد دانشگاه ، عدم بهره گيري درست از روش هاي صحيح علمي آماري موجب كاهش كيفيت يافته هاي تحقيقاتي شده كه اين خود نوعي بي اعتمادي را در كاربران به وجود آورده است.
اين استاد دانشگاه معتقد است: نبايد در تشكيل نظام آمارشناسي به عنوان متولي رسيدگي به امور و فعاليت هاي آماري در كشور فرصت را از دست داد و بايد در شكل گيري آن به عنوان يك ضرورت تلاش كرد.
**ضرورت ايجاد نظام آماري
طالبي با اشاره به شفاف تر شدن اين ضرورت و همچنين ترسيم وضعيت فعلي مشاوره هاي آماري افزود: به طور مثال تامين و ارتقا سطح سلامت و بهداشت در جامعه به طور عام از وظايف دولت است اما در كشور مردم وقتي دچار بيماري مي شوند براي تامين سلامتي خويش به طور مستقيم به پزشك مراجعه مي كنند. پزشك نيز براي تشخيص بهتر در بسياري از موارد بيمار را به آزمايشگاه و يا بخش هاي تشخيصي معرفي و ارجاع مي دهد.
وي ادامه داد: اين بخش ها و مراكز آزمايشگاهي كه داراي وسايل و تجهيزات پيشرفته و مجهز به رايانه و نرم افزارهاي تشخيصي است، تحت نظارت يك متخصص با حداقل مدرك پزشكي عمومي اداره مي شوند. با اين وجود آنها خود از هرگونه قضاوت تجويزي اجتناب كرده نتيجه آزمايش و آسيب شناسي را براي تشخيص بيماري و دستور درمان به پزشك متخصص منعكس مي كنند.
وي گفت: داده هاي موجود در مسائل واقعي به طور معمول بسيار پيچيده و داراي شرايطي فراتر و خارج از شرايط استاندارد موجود در كتب معمولي و پيشرفته آماري است و اين امر بر پيچيدگي انتخاب و استفاده از روش هاي مناسب آماري و تحليل آنها مي افزايد.
** ايجاد نظام آمار شناسي
وي در ادامه بيان كرد: براي پايان دادن به اين معضل، تخصصي كردن مشاوره ها و رعايت اصول حرفه اي و همچنين اعتمادسازي، ارتقاي سطح سلامت در يافته هاي تحقيقاتي و در يك كلام نيل با اهداف پيش گفته، تشكيل نظام آمارشناسي را، كه به نوعي مي تواند نقش نظام پزشكي را در درمان و نظام مهندسي را در ساختمان در فعاليت هاي آماري ايفا كند.
وي گفت : از مراجع ذيصلاح، دولت و مجلس شوراي اسلامي درخواست مي كنيم تا اين مهم را در دستور كار قرار داده و با بررسي به اين مشكل اجتماعي و علمي رسيدگي كنند.
به گفته اين استاد دانشگاه، امروز خوشبختانه دانشگاه هاي كشور توسعه يافته و از نظر داشتن كادر،دانش فني و اندوخته هاي علمي در رشته آمار بسيار پيشرفته است و در مرزهاي دانش در سطح جهاني حركت مي كند.
وي معتقد است: دانش آموختگان اين رشته به عنوان ظرفيت ها و سرمايه اجتماعي فرصت گرانبهايي محسوب مي شوند كه در اختيار كشور قرار دارد ، با مديريت و برنامه ريزي صحيح مي توان از اين ظرفيت به نحو شايسته استفاده كرد.
وي با اشاره به نقش بخش خصوصي در حوزه آمار گفت: ايجاد و توسعه بخش خصوصي يكي از راهكارهاي بهره گيري از اين سرمايه عظيم است. اما اين امر مستلزم دارا بودن صلاحيت حرفه اي و فني متقاضيان براي راه اندازي مراكز خصوصي و كلينيك هاي مشاوره اي آماري است. نظام آمارشناسي در صورت تشكيل مي تواند صلاحيت ها را رسيدگي و نظارت كند.
وي با بيان آنكه سال ۲۰۱۳ ميلادي به عنوان سال جهاني آمار اعلام شده، افزود:در زمان باقيمانده تا پايان سال ميلادي ، برگزاري سمينارها، كارگاه ها، اطلاع رساني در خصوص سال جهاني آمار و ايجاد فضايي براي بيان اهميت و نقش آمار در برنامه ريزي ها و بهبود روشها مي تواند مفيد و موثر باشد اما در بلند مدت ايجاد زيرساخت ها براي تصميمات پايدار در حمايت از تقويت و ترويج فرهنگ آماري، استفاده از روش هاي آماري در ارتقا فناوري، بالا بردن كيفيت محصولات صنعتي و كالاهاي خدماتي توام با كاهش هزينه ها امري اجتناب ناپذير است.
وي در پايان گفت: براي نيل به اين مهم موضوعاتي چون آموزش هاي مدرسه اي و دانشگاهي، كاربردي كردن علم آمار، مهارت آموزي و مشتري محور كردن آموزش ها، حمايت از تشكل هاي آماري به خصوص تقويت بخش خصوصي و بالاخره تشكيل نظام آمارشناسي بايد به بهانه سال جهاني مورد توجه قرار گيرد.
اقتصام(۴) ** ۹۱۲۳ **۱۶۰۱**