به گزارش روز چهارشنبه خبرنگار اقتصادي ايرناا، صنعت نفت ايران با گذشت ۱۰۵ سال از آغاز حيات خود ،‌ هنوز توسعه اي پويا ،‌ پايدار و فردايي پررونق را انتظار مي كشد كه يكي از دلايل ظهور چنين نگاهي تداوم كشف ذخاير تازه نفت و گاز در كشور و دليل مهم و تاثيرگذار آن پيدايش و بالندگي توانمندي ساخت و توليد قطعات و سامانه هاي پيشرفته ، تجهيزات كليدي و پركاربرد در فرآيند توسعه و راهبري تاسيسات مدرن نفت و گاز است.
از سويي ديگر و به دليل قدمت تاسيسات نفتي ايران، امروزه در بسياري از بخش ها با كمبود قطعات و به روز نبودن تجهيزات صنعتي مواجه و در برخي از بخش ها نيز به علت مسدود شدن مسير همكاري هاي علمي و فني به دلايلي از جمله تحريم از داشتن تجهيزات روزآمد محروم هستيم.
طي سال هاي اخير نهضت ساخت داخل در راستاي رفع نيازمندي هاي ناشي از كمبود قطعات پركاربرد و كاستن از فشار ناشي از تحريم ها و محدوديت ها در كشور ايجاد شده است كه اميد مي رود نتايج اين نهضت در آينده ،‌كشورمان را به يك قطب پويا در توليد تجهيزات نفت و گاز تبديل كند.در اين راستا، ماشين آلات دوار و بويژه توربين ها از تجهيزات مهم ،‌ پركاربرد و حساس در صنايع نفت و گاز محسوب مي شوند.
طي تمامي سالهاي حيات صنعت نفت، ‌ايران وابستگي شديدي به تامين قطعات، تجهيزات اساسي و پشتيباني اين كالاي مهم از سازندگان خارجي داشته است و به دليل نوع تاثيرگذاري توربين در روند و عمليات توليد، انتقال نفت خام و گاز طبيعي و بسياري از بخش هاي ديگر صنعت نفت و گاز، اين گمان به وجود آمده بود كه با اجراي محدوديت فروش اين اقلام و قطعات از سوي سازندگان خارجي، صنعت نفت كشورمان در مدت زمان كوتاهي به طور عملي فلج خواهد شد، اين اتفاق با تلاش و همت سازندگان ايراني و متخصصان پراراده كشورمان مجال تحقق نيافت.
چندي پيش شركت ملي مناطق نفت‌خيز جنوب به عنوان بزرگترين توليد كننده نفت خام كشور براي اولين بار در تاريخ كشور، قراردادي مهم با يك مجموعه صنعتي ايراني براي ساخت كامل توربين هاي مورد نياز خود با دانش صد در صد داخلي منعقد كرد.

*تقسيم‌بندي انواع توربين‌هاي صنعتي
حسن هلالي مديرعامل شركت توربين ماشين خاورميانه به عنوان مجري اين طرح ملي با بيان اينكه توربين هاي گاز در سه حوزه ۱ الي ۲۵، ۲۵ الي ۴۰ مگاوات به بالا تقسيم مي شوند، افزود: در صنعت نفت و گاز معمولا توربين هاي زير۲۵ مگاوات و ۲۵ مگاوات و معروف به توربين هاي صنعتي ،‌ مورد مصرف قرار مي گيرند.
مدير عامل شركت توربين ماشين گفت: توربين هاي ۲۵ تا ۴۰ مگاوات مرز بين توربين هاي نيروگاهي و نيمه صنعتي است و به طور عمده جهت تاسيسات جانبي واحدهاي بزرگ استفاده مي شوند.
وي اظهار داشت: در حال حاضر شركت مپنا در حوزه توليد و تامين توربين هاي ۴۰ مگاوات به بالا فعال است اين در حالي است كه طي ۲ سال اخير يك شركت غير ايراني نيز در اين بخش فعاليت مي كند و وظيفه رانش كمپرسورهاي سانتريفيوژ را در خطوط انتقال گاز برعهده دارد.
هلالي تصريح كرد: هم اكنون توربين هاي ۲۵ مگاواتي را شركت توربوكمپرسور نفت (OTC) براي شركت گاز توليد مي كند و توربين هاي با كلاس ۱۵۰ مگاوات كه در بخش نيروگاهي مورد استفاده قرار مي گيرد توسط شركت مپنا ساخته مي شود.
مديرعامل شركت توربين ماشين خاورميانه ادامه داد: توربين هاي SGT۶۰۰ با انتقال تكنولوژي خارجي از زيمنس و اوكراين در داخل كشور در حال ساخت است.
وي با اشاره به اينكه در حوزه توربين هاي زير ۲۵ مگاوات در صنايع داخلي به ويژه نفت و گاز فعاليت بومي سازي ساخت تا به حال در برنامه نبوده است، تصريح كرد : شركت توربين ماشين خاورميانه با سرمايه گذاري بر روي زير ساخت هاي علمي، فني، تجهيزات و نيروي انساني بالفعل موجود در كشور سرمايه گذاري كرده است، تا مكمل حركت هاي ارزشمند ديگر در اين صنعت باشد.
هلالي در تشريح برنامه هاي شركت توربين ماشين خاورميانه گفت: طبق برنامه ريزي هاي انجام شده اين شركت مي كوشد، با توانمندي ها و تلفيق داشته هاي خود به دانش توليد توربين هاي گازي دست يابد.

*دستيابي به دانش ساخت ۷۰ درصد از قطعات توربين در داخل
مديرعامل شركت توربين ماشين خاورميانه اضافه كرد: اين شركت از سال ۱۳۸۰ با ساخت قطعات حساس، نيمه حساس، قطعات مصرفي، تعميرات اساسي، تامين، نصب و راه اندازي وارد عرصه تامين قطعات و تجهيزات صنعت نفت، گاز، پتروشيمي و انرژي شد و توانست با تلاش خود و براساس برنامه ريزي استراتژيك و مدون در قالب ۳ برنامه ي ۵ ساله، طي ۱۲ سال گذشته براي اولين بار به دانش ساخت۷۰ درصد قطعات اين نوع توربين ها، مونتاژ، رفع عيب، نصب و راه اندازي آنها دست يابد.
وي با اعلام اينكه هم اكنون شركت توربين ماشين خاورميانه با كمك متخصصين داخلي توانسته است از قطعه سازي عبور كند، ادامه داد: ساخت انواع قطعات، تست ميداني، اخذ گواهينامه‌هاي مختلف بهره برداري، رضايت‌نامه‌هاي كارفرما، كسب دانش شناسايي و جايگزيني آلياژهاي منسوخ شده و ارائه محصولات با مواد جديد و به روز از جمله فعاليت هاي انجام شده در شركت توربين ماشين خاورميانه است كه در طراحي و ساخت اجزاي كمپرسورهاي سانتريفيوژ، توربين هاي بخار و توربين هاي گازي تحقق يافته است.
هلالي خاطر نشان كرد: در حالي كه در انتقال تكنولوژي اجازه جايگزيني آلياژ و جابجايي قطعات به سازنده داده نمي شود، اما شركت توربين ماشين خاورميانه توانست از اين فاز عبور كرده و از مواد جايگزين براي تعمير و يا ساخت توربين استفاد كند.
اين مدير بخش خصوصي گفت: زماني كه شركت توربين ماشين خاورميانه پيشنهاد داد كه با تركيبات جديد توربين بسازد شركت‌هاي صاحب تكنولوژي اعلام كردند كه ممكن است نتيجه خوبي با قطعات و آلياژهاي جايگزين حاصل نشود به همين جهت برنامه بعدي اين شركت طراحي و ساخت تست استند توربين گازي بود.
وي افزود: شركت توربين ماشين خاورميانه به جهت اثبات دانش و تكنولوژي خود ساخت تست استند را در دستور كار قرار داد كه بر اساس آن، توربين ساخت شركت هاي صاحب تكنولوژي در تست استند قرار مي‌گيرد و نتايج حاصل از عملكرد آن ثبت مي‌شود، سپس با قراردادن توربين ساخت داخل در تست استند مي‌توان شرايط توربين ساخت داخل را با توربين خارجي مقايسه كرد.
هلالي تاكيد كرد: پس از مقايسه توربين ساخت داخل و خارج مي توان به اين مسئله پي برد كه توربين داخلي توانايي رقابت با مدل‌هاي مشابه خارجي را دارد يا خير.
مديرعامل شركت توربين ماشين خاورميانه يادآور شد: بيش از ۴۰ نوع توربين از ۲۰ سازنده مختلف در كشور وجود دارد كه توربين گازي ساخت شركت توربين ماشين خاورميانه در حال رقابت با انها است.
وي گفت: توربين ملي كه توسط شركت توربين ماشين خاورميانه ساخته خواهد شد براساس بهترين نمونه هاي موجود در جهان مهندسي معكوس و بر اساس سطح تكنولوژي توليد موجود در كشور طراحي مجدد شده و۱۰۰ درصد ايراني است.
وي اظهار داشت: در ساخت توربين ملي پس از مهندسي مجدد و مهندسي معكوس، بازطراحي و كشف پارامترهاي فني، ساخت نمونه با اعمال برخي تغييرات كه به طولاني شدن عمر توربين كمك خواهد كرد در دستور كار قرار خواهد گرفت.
هلالي تصريح كرد: مهندسان شركت توربين ماشين خاورميانه براي افزايش توان دستگاه از ۴۰۰۲ به ۴۵۰۲ اسب بخار اقدامات موثري از جمله استفاده از پوشش هاي برتر، تغيير شكل در ايرفويل ها و در نتيجه افزايش فشار كمپرسور و استفاده از مواد برتر در ناحيه داغ براي ساخت توربين و نيز افزايش حجم هواي ورودي جهت افزايش ظرفيت موتور را مورد بررسي قرار داده اند كه اين امر مستلزم تغيير در سيستم كنترل، شرايط هواي ورودي و خروجي نيز بوده كه همه موارد ارزيابي قرار گرفته است و در محصول جديد به عنوان دانش فني توسعه يافته اين شركت (برند) ثبت خواهد شد.
وي در خصوص توان رقابتي شركت توربين ماشين خاورميانه با شركت‌هاي صاحب تكنولوژي خاطر نشان كرد: با افزايش عمر مواد، افزايش كارايي، جايگزيني مواد و تغيير پوشش ها بر اساس تكنولوژي روز و همچنين ارزان تر بودن مي توان با شركت هايي چون زيمنس و سولار به عنوان رقباي اصلي در بازار داخل كشور به رقابت جدي پرداخت كه در اين ميان بايد بر روي عمر، توان و هزينه تمام شده كار كرد.
به گفته مدير عامل شركت توربين ماشين، با نگاهي توسعه اي و ملي مي توان توربين هاي صنعتي، توربن هاي هوايي، دريايي، كمپرسورهاي صنايع پتروشيمي، گاز و ال.ان.جي را توليد كرد.
مديرعامل شركت توربين ماشين خاورميانه از ساخت توربين هاي ۶ و ۱۰ مگاواتي در آينده خبر داد و گفت: پس از ساخت اين توربين ها، شركت هاي فعال در عرصه نفت و گاز، مهندسي توسعه طرح ها، پروژه هاي خود بر اساس توربين هاي ۶ و ۱۰ مگاواتي تعريف مي كنند.

*عراق، تركيه، بوليوي و ونزوئلا بازار هدف توربين‌‌هاي ايراني
وي اضافه كرد: طبق برنامه ريزي هاي انجام شده تا پايان برنامه چشم انداز۲۰ ساله ، ساخت توربين هاي ۶ و ۱۰ مگاواتي به اتمام خواهد رسيد اين در حالي است كه اين طرح در نقشه جامع توربين هاي صنعت نفت ارائه شده است.
هلالي با بيان اينكه پس از گذشت زمان توربين ها با كاهش بازدهي قطعات توربين روبرو مي شوند كه منجر به نزول نرخ كاركردشان مي شود، ادامه داد: عمر مفيد قطعات توربين هاي آمريكايي بين ۱۵ تا ۲۵ سال، توربين هاي اروپايي ۸ تا ۱۸ سال و توربين هاي شرقي ۴ تا ۱۰ سال است در عين حال با تعويض قطعات اصلي مي توان توربين را به شرايط نو بازگرداند.
مديرعامل شركت توربين ماشين خاورميانه با بيان اينكه بازار هدف اين شركت در حال حاضر عراق و در گام هاي بعدي تركيه، بوليوي و ونزوئلا است، تصريح كرد: با برخي از شركت بهره بردار در عراق براي نوسازي و تعميرات اساسي توربين ها در حال مذاكره هستيم و به برخي كشورهاي حوزه خليج فارس نيز قطعات توربين را صادر كرديم .
اقتصام(۲)**۹۱۸۹**۱۶۰۱**