امروزه از هر سه‌ موردِ مرگ ‌و ‌مير در جهان يك‌ مورد آن به‌علت عارضه‌ قلبي است و مهم ترين عوامل خطرساز درايجاد بيماري هاي قلبي ، فشار خون بالا و افزايش كلسترول خون ، استعمال دخانيات به ويژه كشيدن سيگار است .
سالانه ميليونها نفر در جهان به دليل استعمال دخانيات دچار صدمات جبران ناپذيري مي شوند . اين در حالي است كه در ايران نيز بسياري از افراد گرفتار آن هستند و در برخي موارد حتي در اثر استعمال دخانيات جان خود را از دست مي دهند .
به گفته نصير دهقان عضو جمعيت تحقيقات تنباكو و سيگار در حال حاضر مصرف دخانيات عمده ترين عامل قابل پيشگيري مرگ و مير در جهان است و اين در حالي است كه استعمال مواد دخاني عوارض جسمي و رواني فراواني دارد .
براساس نتايج تحقيقات چنان چه افراد در سنين نوجواني شروع به كشيدن سيگار كنند (بيش از ‌۷۰ درصد موارد سيگاري شدن در اين مرحله اتفاق مي‌افتد) و مدت ‌۲۰ سال يا بيشتر به اين عمل ادامه بدهند بين ‌۲۰ تا ‌۲? سال زودتر از افرادي كه به هيچ‌وجه در زندگي سيگار نكشيده‌اند، خواهند مرد.
از سوي ديگر نتايج تحقيقات نشان مي دهد كه سيگار كشيدن با افزايش عواملي مانند ضربان قلب، فشارخون و هم چنين كلسترول و انعقاد پذيري خون ارتباط دارد. استعمال دخانيات به ويژه سيگار كشيدن موجب افزايش كاركرد قلب از يك سو و كاهش ظرفيت حمل اكسيژن توسط خون مي شود كه اين مسئله سبب تشديد ناتواني و اختلال در عملكرد قلب مي شود و بدين ترتيب زمينه بروز آريتمي‌ها و حمله هاي قلبي فراهم مي‌شود.
عضو جمعيت تحقيقات تنباكو و سيگاردر اين مورد گفت : هنگام كشيدن سيگار به طور متوسط ضربان قلب ۱۰ تا ۲۰ ضربه در دقيقه و فشار خون ۵ تا ۱۰ ميلي متر جيوه افزايش مي يابد .همچنين نيكوتين و منواكسيدكربن موجود در دود سيگار سبب ايجاد بيماري‌هاي قلبي-عروقي مي شود .از مهم ترين عوارض سيگار مي توان به آسيب رساني مستقيم آن به سلول هاي آندوتليال عروق اشاره كرد كه منجر به تنگي و انسداد عروقي مي شود .
وي افزود : خطر ايجاد حمله‌ي قلبي در افراد سيگاريِ زير ۴۰سال، ۵‌ برابر‌ افراد غيرسيگاري است . به طور كلي از هر ۴ موردِ مرگي كه بر اثر تنگي عروق كرونر رخ مي دهد، متاسفانه يك مورد به علت مصرف دخانيات است.
دهقان گفت : استعمال دخانيات به هر شكل در ايجاد بيماري هاي قلبي و عروقي موثر است . از اين رو سيگار، پيپ و قليان و مواد مخدرمي‌توانند عامل ايجاد بيماري هاي قلبي-عروقي باشند به طوري كه تعداد موارد مصرف دخانيات، مدت زمان استفاده و عمق فروبردن دود آن ها در شدت بيماري تأثير مستقيم دارد.
وي خاطرنشان كرد:معمولا اشتهاي افراد پس از ترك سيگار افزايش مي يابد و از طرفي حس بويايي و چشايي آنها بهتر مي شود، در نتيجه تمايل آنها به خوردن غذا افزايش مي يابد از اين رو افراد مي توانند پس از ترك سيگار با رعايت الگوهاي صحيح رفتاري و غذايي افزايش وزن احتمالي خود را به حداقل برسانند.
علمي (۵)**۱۳۵۴**۱۵۸۱