به گزارش خبرنگارفرهنگي ايرنا، سي و چهارمين نشست پژوهشي هنر كه عصر ششم مرداد ماه برگزار شد به نكوداشت «محمد ولي اله پروانه» اختصاص داشت كه با حضور جمعي از هنرمندان، خوشنويسان، محققين و پژوهشگران برگزار شد.
در ابتداي اين مراسم «محمد حسن حامدي» مديرنشريه تجسمي تنديس با اشاره به برپايي نشستهاي پژوهشي هنر گفت: امروز بيش از ۴ سال است كه اين سلسله نشستها ادامه يافته و تاكنون موفق شديم بسياري از هنرمندان را با گردآوري آثارشان به جامعه هنري بيش از پيش معرفي كنيم.
وي يكي از مزاياي برپايي اين نشست ها را شناسايي هنرمنداني از مكتب كمال الملك دانست و افزود: توانستيم بسياري از آثار استاد كمال الملك و شاگردانش را در موزه اي در باغ نگارستان گردهم آوريم تا مردم نيز از اين آثار ديدن كنند.
حامدي درباره جايگاه هنري زنده ياد پروانه گفت، وي در تمام زندگي هنري خود راه طريقت و شيفتگي به دين اسلام، پيامبر (ص) و ائمه اطهار را در پيش گرفت و اين ارادت را در هنر خود متجلي كرد.
در ادامه اين مراسم «كاوه تيموري» از محققين و پژوهشگران عرصه خوشنويسي با اشاره به مصادف شدن شهادت اميرالمومنين با اين برنامه، از حضرت علي (ع) به عنوان اسوه كتابت و خوشنويسي ياد كرد و گفت:امام اول شيعيان اولين كاتب قرآن بود كه با خطي خوش نمود صوت كلام الله را كتابت كرد، از اين رو امام علي (ع) اسوه خوشنويسان است و همين طور كه در آثار محمدولي اله پروانه شاهديم، اين هنرمند فقيد نيز چگونه شيفته قرآن، پيامبر و اميرالمومنين است.
اين پژوهشگر ادامه داد: خوشنويسي را مي توان هنر مردمي جامعه ايراني نيز دانست زيرا اگر به بازار نگاه كنم مي بينيم كه در هر مغازه اي يك جمله به خط خوش ديوارها و سردرها را تزئين كرده است. البته براي مردمي كردن اين هنر از مير عماد تا كلهر و عماد الكتاب نقش بسزايي داشته اند.
وي افزود: تاثير جامعه هنري پويا مي تواند تحول و تكامل هنري را رقم بزند. به همين خاطر است كه «محمدولي اله پروانه» را بايد از هنرمنداني دانست كه در عين گمنامي تاثير بسياري بر هنر خوشنويسي گذاشته است.
تيموري استاد پروانه را خوشنويسي از جنس هنرمندان مردمي دانست و گفت:نبايد اين هنرمند و آثارش را تنها با متر و معيار زيبايي شناسانه سنجيد، بلكه نقش وي در معرفي هنر خوشنويسي به عموم مردم بيشتر قابل بررسي است.
وي افزود: اين هنرمند برجسته در عرصه خوشنويسي به رسم اساتيدش مشق مي كرد و در اصول كتابت از عماد الكتاب و در سياه مشق از علي اكبر كاوه الگو گرفت. البته ردپاي اساتيدي همچون كلهر، جدي و ميرخاني را نيز مي توان در آثار پروانه مشاهده كرد.
«محمد رجبي» رئيس كتابخانه و اسناد مجلس شوراي اسلامي ضمن تقدير از برپايي نكوداشت «محمدولي اله پروانه» و همت خانواده اين هنرمند به سپردن آثارش به كتابخانه مجلس گفت: هنر خوشنويسي پس از موسيقي دومين هنر جهان اسلام است. زيرا قران با زبان موسيقيايي و آوازي نازل شد و به همين طريق نيز بر دل و جان مخاطبان تاثير گذاشت. پيامبر اكرم (ص) با صدايي خوش كلام وحي را تلاوت مي كرد و پس از آن بود كه خوشنويسي به تعبير پيامبر بر آشكار كردن حقيقت افزود. تعليماتي كه حضرت علي (ع) در كتابت و قلم به آن دست زدند بعدها طريقت راهي شد براي خوشنويسان.
«احسان الله شكرالهي» از محققين خط نيز در ادامه ،ارزش هنري و ويژگي رفتار هنرمندانه استاد پروانه را مثال زدني دانست و گفت:اين هنرمند خوشنويس پيشگام جلي نويسي در اندازه هاي غير معمول در عصر و زمانه خود بود. وي را مي توان راه گشاي خوشنويساني قلمداد كرد كه كار جلي نويسي را سر لوحه آثار خود قرار دادند و در اين حوزه مانند استاد جليلي رسولي و استاد علي شيرازي شاخص شده اند.
مراسم نكوداشت محمدولياله پروانه با نمايش فيلمي از زندگي اين هنرمند و با افتتاح نمايشگاه آثارش در گالري برگ سازمان زيباسازي شهر تهران به پايان رسيد.
علاقه مندان مي توانند از ۶ تا ۱۶ مردادماه از آثار اين نمايشگاه در عمارت عين الدوله نگارخانه برگ ديدن كنند.
محمد ولي الله پروانه از خوشنويسان نامدار كشور بود كه تا سن سيزده سالگي در مدرسه امير اتابك واقع در محله عربها مشغول تحصيل بود و پس از آن وارد دبيرستان دارالفنون گرديد.
او از همان دوران طفوليت علاقه مفرطي به آموختن خط نستعليق داشت و از همين رو سالها زيردست مرحوم عبدالمجيد همداني كه از شاگردان حاجي مهدي خان كه يكي از شاگردان طراز اول ميرزاي كلهر بود مشغول فراگرفتن خط نستعليق شد و بعد از فوت نامبردگان از روي آثار خطي عمادالكتاب به ادامه و تكميل هنر خود پرداخته و سپس از ميرزا علياكبرخان كاوه نيز تعليم خط گرفته تا خود از خوشنويسان بزرگ عصر حاضر شد.
فراهنگ۳**۹۱۷۳**
