به گزارش ايرنا، اين سانحه كه چهارشنبه شب گذشته موجب مرگ ۷۸ نفر و زخمي شدن ۱۴۰ تن ديگر در ايالت گاليسيا در شمال غربي اسپانيا شد، علاوه بر تلفات انساني آن، يك فاجعه براي صنعت راه آهن اين كشور اروپايي بود زيرا اسپانيا در سالهاي اخير تلاش كرده است خود را به عنوان يك كشور پيشرفته در اين عرصه مطرح كند و قراردادهايي را براي ساخت آن در ديگر كشورها منعقد سازد.
كارشناسان مي گويند سانحه يادشده نه تنها اعتبار اسپانيا را در زمينه ساخت و راه اندازي خطوط ريلي سريع السير در عرصه جهاني تحت تاثير منفي قرار داده است، بلكه حتي مي تواند به ناكامي اين كشور در انعقاد قرارداد با برزيل بينجامد كه تا پيش از اين حادثه، دو طرف در آستانه رسيدن به توافق بر سر آن بودند.
آلخاندرو لاگو استاد كالج مديريت بازرگاني مادريد چندي پيش در مصاحبه اي گفته بود كه اسپانيا از نظر فناوري، پيشكسوت قطار سريع السير در جهان است زيرا حتي در دهه ۶۰ ميلادي قطارها با سرعت ۲۰۰ كيلومتر در ساعت در اين كشور حركت مي كردند.
با اين حال، تجربه و شهرت اسپانيا در اين زمينه به دو دهه اخير باز مي گردد يعني از زماني كه اين كشور جنوب غربي اروپا بهره برداري از نخستين خط قطارهاي سريع السير خود را در سال ۱۹۹۲ ميلادي بين مادريد - پايتخت- و سوييا مركز ايالت اندلس در جنوب كشور آغاز كرد. پس از آن خطوط قطارهاي سريع السير در مسير مادريد به بارسلونا و مادريد به والنسيا افتتاح شد.
خط مادريد به ايالت گاليسيا در شمال غربي كشور يعني همان خطي كه سانحه اخير قطار در آن رخ داد نيز در سال ۲۰۱۱ ميلادي به بهره برداري رسيده بود.
بنا به گزارشها، در حال حاضر، اسپانيا دومين كشور جهان پس از چين است كه سه هزار و ۱۰۰ كيلومتر خط قطار سريع السير دارد و علاوه بر آن، به كار طراحي و ساخت سه هزار كيلومتر ديگر نيز مشغول است.
به عقيده كساني همچون لاگو، اسپانيا در طول ۱۵ سال اخير چه در زمينه ساخت و چه در فناوري قطارهاي سريع السير پيشرفت بسيار چشمگيري داشته است و دانش و منابع خوبي نيز در زمينه هاي مهندسي، مشاوره و توليد آن دارد.
پدرو فورتئا مديرعامل انجمن اسپانيايي مافكس ريل وي كه در زمينه معرفي و تبليغ فعاليت ۷۳ شركت مرتبط با راه آهن در خارج از كشور فعاليت دارد، در مصاحبه اي به روزنامه ال موندو چاپ مادريد گفت: در شرايط كنوني كه اسپانيا با بحران اقتصادي درگير است، صنعت راه آهن آن مي تواند با تكيه بر دانش و تجربه خود، در كشورهاي ديگر بخوبي فعال شده و با انتقال فناوري و ساخت خطوط سريع السير درآمدزايي خوبي ايجاد كند.
با تكيه بر همين نگاه بود كه شركت مذكور در انديشه فتح بازارهاي خارجي برآمد و نخستين قرارداد كلان خود را در اين زمينه با تركيه براي ساخت خط آنكارا به استانبول منعقد كرد. اين خط در سال ۲۰۰۹ ميلادي يعني چهار سال پيش به بهره برداري رسيد.
با اين حال، مهمترين قرارداد صنعت راه آهن اسپانيا در اين زمينه مربوط به قرارداد ساخت خط آهن سريع السير مكه به مدينه در عربستان سعودي است كه در سال ۲۰۱۱ ميلادي با وساطت يك خانم ايراني به امضا رسيد. اين قرارداد به مبلغ شش ميليارد و ۷۰۰ ميليون يورو اكنون بزرگترين قرارداد بين المللي در تاريخ صنعت راه آهن اسپانيا به شمار مي رود.
پس از آن، اسپانيا به برزيل چشم دوخته است؛ جايي كه قرارداد ساخت نخستين قطار سريع السير آمريكاي جنوبي در خط كامپيناس - سائو پائولو – ريو دو ژانيرو به طول ۵۰۰ كيلومتر و با هزينه اي بالغ بر ۱۶ ميليارد و ۴۰۰ ميليون يورو در ماه سپتامبر (شهريور ) منعقد مي شود.
اسپانيا با كنسرسيومي مركب از ۱۱ شركت عمومي و خصوصي خود كه در زمينه ساخت راه آهن و قطارهاي سريع السير فعاليت مي كنند، در اين رقابتها حضور يافته و اميدوار است با پيروزي در اين مناقصه، به مدت ۴۰ سال مسئوليت حفاظت و تعمير و نگهداري اين خط را نيز بر عهده بگيرد.
رافائل كاتالا معاون وزير امور زيرساختهاي اسپانيا كه چندي پيش به همراه خانم آنا پاستور وزير آن به برزيل رفته بود، به خبرنگاران گفت كه قرارداد مذكور براي ما مهم است زيرا قطار سريع السير است و ميخواهيم ثابت كنيم كه ما نخستين كشور جهان در اين بخش هستيم .
در چنين شرايطي، حادثه چهارشنبه شب در نزديكي شهر مذهبي سانتياگو د كمپوستلا زنگ خطر را براي شركتهاي اسپانيايي به صدا درآورده است.
به نوشته روزنامه ال موندو، يكي از شرايط حضور در مناقصه راه اندازي قطار سريع السير در برزيل آن است كه شركت كنندگان بايد اعلام كنند در طول پنج سال اخير هيچگونه سانحه منجر به مرگ ناشي از مشكلات فني در سيستم قطارهاي سريع السير خود نداشته اند.
بر اساس اين گزارش، برزيل پيشتر پيشنهاد شركت ساخت و ارتباطات خطوط ريلي چين را رد كرده است چون در ژوئن سال ۲۰۱۱، در يكي از خطوطي كه اين شركت ساخته بود، يك سانحه رخ داد و ۳۳ نفر در آن كشته شدند.
همين حساسيتها است كه به عقيده برخي كارشناسان، موجب شده مقامهاي اسپانيايي از لحظه وقوع سانحه در چهارشنبه شب گذشته بارها تاكيد كنند كه تنها دليل اين وقوع اين رويداد خونبار، عامل انساني و غفلت راننده قطار بوده و قطار مذكور از نظر فني هيچ مشكلي نداشته است.
خوليو گونزالس پومار رييس شركت راه آهن ملي اسپانيا (رنفه) روز پنجشنبه گذشته در اين زمينه به خبرنگاران گفت كه قطار سانحه ديده هيچگونه نقض فني نداشته و صبح روز تصادف، معاينه فني را گذرانده بود.
وي افزود: علاوه بر اين، خطوط ريلي كه اين قطار در آن حركت مي كرد، خطوط سريع السير نبود.
در همين راستا، مقامهاي اسپانيايي تلاش دارند همه مسئوليت بروز سانحه را ناشي از عملكرد راننده ۵۲ ساله قطار معرفي كنند كه به جاي رعايت محدوديت حداكثر ۸۰ كيلومتر در ساعت در محل حادثه، با سرعت ۱۹۰ كيلومتر در حركت بود.
اين در حالي است كه برخي كارشناسان اصرار دارند بايد نحوه ساخت خط ريلي منطقه و علت عمل نكردن ترمزهاي خودكار قطار را نيز در اين حادثه كشف كرد.
اگر ملاحظات سياسي و اقتصادي اجازه دهد، شايد پاسخ اين سوال در جريان تحقيقات قضايي و بازشدن جعبه سياه قطار روشن شود.
از سوي ديگر، مقامهاي اسپانيايي از جمله نونيز فيخو رييس دولت محلي ايالت گاليسيا از گزارشهاي رسانه هاي بين المللي در باره حادثه انتقاد كرده و گفته اند كه اين رسانه ها تلاش مي كنند به بزرگنمايي در باره اين حادثه پرداخته و بدون هيچ مدركي، سودجويي شركتهاي اسپانيايي را در وقوع آن دخيل بدانند.
خانم آنا پاستور وزير امور زيرساختهاي اسپانيا نيز امروز اين موضوع را كه رياضتهاي اقتصادي دولت بر تعمير و نگهداري قطارها و خطوط ريلي كشور اثر منفي گذاشته است، رد كرد.
با اين حال، ترديدي نيست كه سانحه چهارشنبه شب قطار، عملكرد و اعتبار شركتهاي اصلي فعال در زمينه ساخت و ساز قطارهاي سريع السير و خطوط ريلي آن را در اسپانيا زير سوال برده و حتي دامن شركتهاي خارجي همكار با آنان نظير شركت بومباردير كانادا و شركت آلماني زيمنسسازنده سيستم ايمني ترمز آسفا در قطارها را گرفته است.
اين سانحه در شرايطي رخ داده است كه علاوه بر برزيل، آمريكا نيز قصد دارد در آينده اي نزديك خطوط قطار سريع السير را در كشورش داير كند و اسپانياي روي مشاركت در اين پروژه و طرحهايي در كشورهايي نظير روسيه ، قزاقستان و امارات متحده عربي بطور جدي حساب مي كند.
اروپام **۱۲۳۴*۱۵۵۱**
