به گزارش خبرنگار اقتصادي ايرنا ، راضيه لك با اشاره به تهيه نقشه‌هاي پهنه ‌بندي مهار ريزگرد استان خوزستان از سوي كارشناسان سازمان زمين‌شناسي و اكتشافات‌معدني كشور اظهار داشت: طي سال‌هاي اخير وقوع توفان گرد و غبار در ايران، پيامد تعطيلي چندين هفته‌اي و غلظت بسيار بالا در مناطق وسيع و مختل شدن جدي زندگي مردم شده است .
وي تصريح كرد: مشكل جدي ريزگردها نه تنها عرصه را براي هر گونه فعاليت مفيد مردم دشوار ساخته ، بلكه به خاطر ريز بودن سايز ذرات معلق، امكان بروز بيماري‌هاي متعدد تنفسي، ريوي، چشمي و پوستي را افزايش داده است.
لك ، اضافه كرد: يكي از مهم‌ترين مخاطراتي كه مردم استان خوزستان و غرب كشور را در چند سال اخير به شدت رنج مي‌ دهد،‌ پديده گرد وغبار است كه شناخت كافي از منشاء شكل‌ گيري و زمان وقوع آن مي‌تواند در كاهش خسارات ناشي از آن موثر باشد.
مديركل برنامه‌ريزي، فناوري اطلاعات و بودجه سازمان زمين‌شناسي و اكتشافات‌معدني كشور گفت: برداشت حدود ۸۰ نمونه رسوب از چشمه‌هاي توليد ريزگرد در استان خوزستان ، به عنوان اساسي‌ترين نياز تحقيقاتي در اين ارتباط است .
وي افزود: نقشه پهنه‌بندي اولويت مهار ريزگرد پس از اخذ نتايج به دست آمده، تهيه شد و قرار است مشابه اين پروژه در ساير مناطق توليد ريزگرد در ايران شامل پهنه ساحلي، پلاياي جازموريان، درياچه‌هاي هامون صابري و هلمند و درياچه‌هاي مهارلو، تشك و بختگان انجام شود و اكنون نقشه اولويت مهار ريزگرد در آن مناطق در دست تهيه است.
لك يادآور شد: اين مطالعات در مناطق كويري در دست انجام است و مرحله دوم مطالعات مربوط به كشور عراق نيز به زودي آغاز خواهد شد.
به گفته وي ، اكثر محيط‌هاي رسوبي توليد‌كننده گرد وغبار و رسوبات بادي كنوني و قديمي در محيط‌هايي با اقليم خشك واقع شده‌اند و منشا ريزگردها به طور عمده با مناطق داراي توپوگرافي پست با اقليم خشك و ميانگين بارش كمتر از ۱۲۵ ميليمتر در سال در ارتباط است.
مديركل برنامه‌ريزي، فناوري اطلاعات و بودجه سازمان زمين‌شناسي و اكتشافات‌معدني كشور، ايران را به لحاظ ويژگي‌هاي خاص اقليمي و موقعيت جغرافيايي جزو سرزمين‌هاي خشك و نيمه‌خشك جهان معرفي كرد و افزود: اين موقعيت از نظر طول و عرض جغرافيايي با كمربند بياباني جهان مطابقت دارد به نحوي مساحت تقريبي بيابان‌هاي ايران حدود ۴۵۰ هزار كيلومترمربع برآورد شده است.
وي با بيان اينكه ايران در موقعيتي واقع شده كه اقليم طوفان‌هاي گرد و غبار در جنوب غربي، پهنه ساحلي، نيمه شرقي و مركزي ايران بسيار شايع است، گفت: با تغيير اقليم، خشكسالي‌هاي اخير، تغيير كاربري اراضي و كاهش قابل توجهي از پوشش گياهي، مديريت گاه نامناسب منابع آب، اكثر درياچه‌ها و مناطق مرطوب خشك شده و به عنوان منبع مهمي براي توليد ريزگرد به‌شمار مي‌آيند.
اين مقام مسئول با بيان اينكه ، پهنه ساحلي جنوب ايران ۱۶ درصد از غبار جهان را توليد مي‌كند و كنترل و كاهش ريزگرد ها بايد از كشورآغاز شود ، از ساير كشورها درخواست كرد كه براي كنترل و مهار ريزگردها حساسيت نشان دهند.
لك افزود: مطالعات صورت گرفته توسط ساير ارگان‌ها اغلب مبتني بر مطالعات هواشناسي، دورسنجي، منابع آب و همچنين جمع‌آوري ريزگردهاي منتشر شده در هوا است و اين پژوهش‌ها كه مبتني بر شناخت وضعيت رسوبات كليه چشمه‌هاي توليد ريزگرد است براي اولين بار در كشور انجام مي‌شود.
مديركل برنامه‌ريزي، فناوري اطلاعات و بودجه سازمان زمين‌شناسي و اكتشافات‌معدني كشور گفت: مهار ريزگرد، چنانچه چشمه‌هاي توليد ريزگردها اولويت‌بندي شوند به راحتي مي‌توان با هزينه مناسب‌تري به نتيجه رسيد و مهار ريزگردها با كاشت درختچه‌ها، جلوگيري از خشك شدن باتلاق‌ها و درياچه‌هاي داخلي، مالچ پاشي توام است.
به گفته وي، همكاري كشورهاي همسايه ايران به ‌ويژه عراق، كه بسياري از ريزگردهاي ايران به آنها مربوط مي‌شود با انجام اين طرح و مهار آن در ايران بهبود خواهد يافت.
اين كارشناس، با اشاره به اينكه طوفان‌هاي گرد و غبار نه تنها در ايران بلكه در ساير كشورهاي آسيايي، افريقايي و امريكايي موجب بروز خسارت‌هاي مالي و جاني فراواني شده است.
طي سال ۱۹۹۳ ميلادي توفان سياه شمال چين جان ۸۵ نفر را گرفت و حدود ۳۷۳ هكتار از محصولات زراعي تخريب شد.
اين مقام مسئول تصريح كرد: فرسايش بادي سالانه حداقل ۱۶۱ ميليون تن خاك را در كشور كانادا جابه‌جا مي‌كند كه ارزش دلاري آن ۲۴۹ ميليون دلار امريكا است.
به اعتقاد وي ، چنانچه مسئله ريزگرد جدي تلقي نشود، ضمن آسيب‌هاي اجتماعي و اقتصادي جبران‌ناپذير به جوامع به‌ويژه در مناطق جنوب، غرب و حتي مركزي كشور، سبب توسعه چشمه‌هاي ريزگرد بيشتري به مرور زمان در اثر زيان به بخش كشاورزي خواهد شد.
قرار است همايش تخصصي ريزگردها، پايش، اثرات و راهكارهاي مقابله با آن در ايران مهرماه سال جاري در سازمان زمين‌شناسي و اكتشافات‌معدني كشور برگزار شود.
اقتصام (۱)** ۱۵۵۹**۱۶۰۱**