به گزارش گروه فضاي مجازي ايرنا، اين مطلب بخشي از مصاحبه ابراهيم فياض با شبكه ايران است كه امروز سه شنبه در سايت اين شبكه منتشر شده است.
متن كامل اين مصاحبه بدين شرح است:
پايان دوران هشت ساله دولت هاي نهم و دهم فرصت مغتنمي است تا به مرور عملكرد اقتصادي و اجتماعي دولت وي بپردازيم. در همين راستا ديدگاه دكتر ابراهيم فياض را درباره گرايش رئيس جمهور به اقتصاد صنعتي در برابر اقتصاد تجاري جويا شده ايم.
به نظر شما با توجه به نتايج انتخابات، كشور به سمت اقتصاد تجاري خواهد چرخيد يا رويكرد اقتصاد صنعتي را ادامه مي دهد؟
به نظر مي رسد اقتصاد تجاري به پيش خواهد رفت. چون اقتصاد تجاري وابسته به طبقه اقتصادي راست سنتي است. خواستگاه اصلي آقاي روحاني راست سنتي است. اگر چه با راست مدرن هم ارتباط دارند. در واقع نقطه عزيمت آقاي روحاني راست سنتي و به طور مشخص جامعه روحانيت است.
ساختار اين طبقه اقتصاد بازرگاني است. طبيعي است در چنين حالتي صنعت رشد نمي كند چون اقتصاد صنعتي جراحي مي خواهد. دكتر احمدي نژاد مي خواست اين كار را انجام دهد و اقتصاد صنعتي را به يك سود آوري برساند. طبيعتا راست سنتي با اين مسئله مقابله كرد.
به نظر شما در دولت آينده وزارت بازرگاني احيا خواهد شد؟
يقينا اين گونه است. اگر شما دقت كنيد در دروه كارگزاران نيز همينگونه بود. مبناي حركت اقتصادي كشور در دوره آقاي هاشمي تجارت بود. صنعتي شدن به معناي عبور از طبقه راست سنتي است تا به يك جامعه اي كه در آن عقلانيت و علم حاكم باشد برسيم. به همين خاطر قشر سنتي به خاطر منافع مالي موجود در اقتصاد تجاري مخالف اين تغيير هستند.
با توجه به اينكه اقتصاد تجارت محور به قدرت رسيده است يكي از مهم ترين لوازم اين نوع اقتصاد حل شدن در اقتصاد جهاني است...
اگر ما به سمت انقلاب صنعتي حركت نكنيم جامعه دچار بحران مي شود. البته عملكرد آقاي احمدي نژاد در ايجاد اقتصاد صنعتي قابل برگشت نيست. شما نمونه هايش را در ساخت كارخانه هاي زيربنايي، جاده ها و توليدات در برق، سيمان، فولاد و پترشيمي يا افزايش سطح علم و فناوري و علوم با فناوري بالا نظير نانو و هوا فضا و افزايش دانشجويان مقطع دكتري مشاهد مي كنيد.
اما متاسفانه صدا و سيما با غيرعقلاني كردن فضاي جامعه بزرگترين نامردي را در حق احمدي نژاد كرد و نگذاشت كارهايي كه انجام مي شد انعكاس داده شود. به همين خاطر سخنان چند شب پيش رهبري در ديدار با هيئت دولت احمدي نژاد بسيار مهم بود. شما تصور كنيد اين خدمات را هر دولت ديگري انجام مي داد صدا وسيما چه تبليغات گسترده اي كه به راه نمي انداخت.
از اين منظر انقلاب صنعتي كه در كشور صورت پذيرفته است و رهبري ناظر و هدايت گر اين پيشرفت بودند، قابل برگشت نيست. اين حركت اقتصادي كشور بايد به جلو برود چون اگر اين حركت متوقف شود يا به عقب برگردد نتيجه اي جز بحران عظيم داخلي ندارد. اتفاقا در آينده آقاي روحاني به عنوان رئيس جمهور منتخب ناگزير خواهد بود از ساختار راست سنتي عبور كند و به راست مدرن برسد. اين مسئله عامل وحشت راست سنتي است. ساختار دولت آينده بايد از ظرفيت انقلاب صنعتي كه در دولت احمدي نژاد آغاز شده است استفاده كند.
ويژگي راست مدرن چيست كه دولت آقاي روحاني بايد به خاطر آن از راست سنتي عبور كند؟
عقلانيت ابزاري، دانش محوري، ابزار محوري و يك نوع محافظه كاري شديد براي ارتباط با بازار جهاني. چون وقتي انقلاب صنعتي رشد مي كند نياز به يك بازار جهاني دارد. براي دست يافتن به بازار جهاني نياز به يك محافظه كاري شديد وجود دارد. در اين مسائل شلوغ بازي و انقلاب معنا و مفهوم ندارد. منظورم اين است در حركت به سمت راست مدرن، حركت آرام و رو به جلو موضوعيت دارد نه اقدامات جهشي. به همين خاطر به سمت اعتدال صنعتي و نه يك اعتدال تجاري حركت خواهند كرد.
پس شما معتقديد كه مردان اقتصادي روحاني به سوي اقتصاد صنعتي حركت خواهند كرد؟
مجبور هستند چرا كه در غير اين صورت دچار بحران مي شوند. مشاهده كرديم كه راست سنتي تمام توان خود را براي كوبيدن احمدي نژاد به كار گرفت و در انتخابات رياست جمهوري از آقاي ولايتي حمايت كرد. دكتر ولايتي در نظر داشت بزرگترين ساختار اقتصاد تجاري در كشور را تاسيس كند. نحوه برخورد آقاي ولايتي با مسائل هسته اي به شدت محافظه كارانه و مشابه نهضت آزادي بود. شما ديديد راست سنتي قم و تهران از ولايتي حمايت كردند تا در برابر انقلاب صنعتي ايستادگي كنند. نتيجه اش هم اين شد كه آرا كمي نصيب راست سنتي شد. حتي نتوانستند بخشي از آراي نيروهاي جوان مذهبي را به دست بياورند.
سابقه تاريخي نشان داده است وزارت بارگاني از ابتداي انقلاب اسلامي به غير از دولت نهم و دهم دست موتلفه بوده است.
بله همينطور است. اين تفكرات انقلاب صنعتي توليد نخواهند كرد. راست سنتي مشكلش با احمدي نژاد همين بود و مي خواست دولت را بعد از احمدي نژاد به دست بگيرد. ولي يكباره با پيروزي آقاي روحاني همه چيز از دستش در رفت. پايين ترين آرا متعلق به آقاي ولايتي بود. راي جامعه به روحاني به معني نه گفتن به راست سنتي بود كه قصد داشت خودش را بازسازي كند. البته راست سنتي دو دوسته شد، يك دسته شان به دنبال قاليباف و يك دسته ديگر به دنبال ولايتي بود. بخش اصيل راست سنتي به دنبال آقاي ولايتي بود.
اگر چنين اتفاقي بيفتد عبور دولت آقاي روحاني از راست سنتي به راست مدرن دچار مشكل يا وقفه نمي شود؟
ممكن است مجبور شوند تجارت را روي صنعت بنا كنند. يعني بخواهند صنعت را فعال كنند و عقلانيت صنعتي را ترويج دهند و اقتصاد تجاري را مكمل اقتصاد صنعتي قرار دهند. به عبارتي كل سيستم دولت روحاني روي صنعت بنا شود. من با توجه به شناختي كه از دو طيف اصول گرا و اصلاح طلبي كه به روحاني راي داد دارم، مي گويم روحاني به شدت به دنبال اقتصاد صنعتي خواهد بود.
حركت دكتر روحاني در مسير انقلاب صنعتي ناشي از اقتضائات و اجبار زمانه است يا به خاطر توده هايي كه به ايشان راي دادند؟
هر دو زمينه در هم تنيده هستند. روحاني اگر به اين سمت حركت نكند دچار بحران مي شود. جامعه اي كه حركتش رو به جلو است را نمي توان متوقف كرد. شما دقت كنيد مشاركت در انتخابات چقدر بالاست. بالاي ۷۰ درصد مردم در شرايط تحريم هاي گسترده و گراني در انتخابات شركت مي كنند. يعني مردم مشروعيت كلان نظام را قبول كردند. اين درصد مشاركت نشان مي دهد كه مردم جهت كلي مسير نظام را قبول دارند.
مردم مي خواهند كشور رشد كند و صنعتي شود. كسي نمي تواند اين را بر گرداند. همين اواخر اعلام شد طراحي هواپيماي جت ۱۵۰ نفره به پايان رسيده است. اين انقلاب صنعتي و علمي را نمي شود متوقف كرد.
به نظر شما چه زمينه هايي باعث پيروزي آقاي روحاني در انتخابات رياست جمهوري شد؟
عرفان گرايي احمدي نژاد در اين مسئله تاثير گذار بود. اقتصاد صنعتي نياز به يك عقلانيت ويژه دارد اما با طرح مسئله انسان گرايي توسط احمدي نژاد فضا تند شد. رقباي دكتر احمدي نژاد از اين مسئله سوء استفاده كردند و اتهام انحراف را به احمدي نژاد زدند. وقتي مسائل عرفاني مطرح شد، جنبه تاويلي عرفان برجسته شد. در نتيجه عقلانيتي كه محور و نياز اصلي انقلاب صنعتي بود آسيب ديد.
از اين منظر ملاحظه مي كنيد كه راست سنتي و بازار، اولين طبقه اي است كه اتهام انحراف را به دولت زد و براي جا انداختن آن در جامعه سرمايه گزاري وسيعي انجام داد. اين طبقه يك نوع اشرافيت فقهي را در ذات خود دارد و به هيچ وجه طرح عرفان در جامعه را تحمل نمي كند. به همين خاطر مبنا را گذاشتند كه اين دولت انحرافي است. خود به خود نتيجه اين دعوا باعث شد آن ساختار عقلانيت علم محور متزلزل شود.
سيام(۱)**۹۲۵۴**
