سفره رمضان كه پهن مي شود، بي نياز مي شوي از هر آنچه نيازمند بودي و سخت مي گذشت براي تامينش و اين فرصتي است تا به خود بيايي و بگذري از هر آنچه تو را در حصار حرص و طمع گرفتار مي كند.
رمضان ماه رسيدن به امنيت روحي و رواني است و احساس مي كني در كنار ديگران بودن و نشستن بر سفره خدا ، دل ها را به هم نزديك تر و مهرباني ها را بيشتر مي كند و اين تمريني است تا در دنياي بيرون از وجود خودت با ديگران به شايستگي بنشيني و به عدل رفتار كني و اين، فرصتي است براي جامعه اي كه به تعالي و كمال مي انديشد.
ماه رمضان، فرصتي است تا با مراقبت از خود به مراقبت از جامعه برسيم؛ بر همين اساس، كارشناسان حوزوي و دانشگاهي در ميزگرد خبرگزاري جمهوري اسلامي مركز رشت نقش اين ماه مبارك را در پيشگيري از آسيب هايي كه به غفلت در جامعه ايجاد مي شود، بررسي كرده اند.
رمضان، فرصتي براي پيشگيري از آسيب هاي اجتماعي
معاون تبليغ و تهذيب حوزه علميه استان گيلان معتقد است: ماه مبارك رمضان فرصتي است براي خودسازي و به واسطه آن رسيدن به جامعه اي مصون از آسيب هاي اجتماعي كه امروز بسياري از جوامع درگير آن هستند.
حجت الاسلام و المسلمين محمد لاكاني افزود: بررسي آمارهاي ارائه شده از سوي مراكز و نهادهايي چون دادگستري و نيروي انتظامي در كشور ما پس از اين ماه، نشان مي دهد كه در بسياري از موضوعات اجتماعي شاهد كاهش جرايم هستيم.
وي اضافه كرد: اين كاهش جرايم، گوياي آن است كه روزه گرفتن در ماه مبارك رمضان موجب ايجاد يك نوع مصونيت و بازدارندگي در جامعه ميشود.
معاون تبليغ حوزه علميه گيلان اظهار كرد: معنويت و ارتباط با خدا در ماه رمضان از ويژگيهاي اين ماه است و هرچقدر اين ارتباط معنوي بيشتر شود، ميزان ناهنجاري ها نيز كاهش مي يابد و امروز حلقه مفقوده در جهان بحث معنويت است زيرا با مراجعه به آماربالاي خودكشي در كشورهايي كه حتي وضعيت اقتصادي مناسبي دارند، نشاندهنده آن است كه از خداباوري فاصله گرفته اند.
وي ادامه داد: روزه گرفتن تمريني است براي مبارزه با نفس و راهي است كه انسان خود را كنترل كند و وقتي انسان خود را كنترل كرد، فطرت پاك او بيدار مي شود زيرا فطرت هم گاهي زنگار مي گيرد و نياز است تا اين زنگار پاك شود و اين مهم، از طريق ارتباط با خداوند انجام مي شود.
حجت الاسلام لاكاني يادآور شد: اگر اين معنويت استمرار يابد، شاهد كاهش جرايم خواهيم بود و از مشكلات و چالش هاي جامعه نيز فاصله مي گيريم.
علاءالدين محمديميخوش عضو هيات علمي دانشگاه جابربنحيان رشت نيز در اين ميزگرد با تاكيد بر كاهش آسيبهاي اجتماعي در ماه مبارك رمضان بيان داشت: اطلاعات و منابع آماري ارائه شده بيانگر آن است كه در اين ماه ميزان ناهنجاريها رشد نزولي دارند.
وي گفت: ماه رمضان، بهار قرآن است و قلب و روح و رفتار انسانها تحت تاثير ارزشها و باورهاي ديني است.
وي يادآور شد: ماه رمضان و روزه داري در ابعاد فردي و اجتماعي داراي كاركردهايي است كه مي توان به تاثير روزهداري در زندگي انسان اشاره كرد كه اين تاثير، موجب افزايش صبر، بردباري و افزايش بهداشت رواني در جامعه ميشود كه اين موارد تاثيرات بسياري در جامعه دارند.
به گفته محمديميخوش؛ در روزه داري فرهنگ صبر، شكيبايي و استقامت در ميان افراد جامعه شكل مي گيرد كه اين موجب تلطيف عواطف و مهربان شدن افراد با هم در اجتماع مومنان ميشود كه اين روند در ماههاي ديگر سال كمتر است.
به گفته اين مدرس دانشگاه؛ انسان هاي زيادي در اين ماه گردهم ميآيند و عمل خيرخواهانه انجام ميدهند و رفتارهاي خيرخواهانه در اين ماه از رونق برخوردار است و تحليل اين رفتار اجتماعي بر اين است كه در اين ماه رفتار انسان ها بيشتر تحت تاثير باورها و ارزش هاي ديني قرار دارد.
وي افزود: مهمترين كاركرد ماه مبارك رمضان در ماهيت ديني و ايماني قرار دارد و بسياري از مشكلاتي كه انسان ها دارند و از آن رنج مي برند، در اين ماه با توكل به خداوند و حاكم شدن مسائل ايماني در زندگي، به آرامش مي رسند و اين آرامش بزرگترين كاركردي است كه ماه رمضان براي انسان ها به ارمغان مي آورد.
اين استاد دانشگاه افزود: رمضان در قالب يك نهاد اجتماعي كمك مي كند آرامش خاطر در جامعه به وجود بيايد و اين تاثير را مي توانيم در كاهش ناهنجاري هاي اجتماعي مشاهده كنيم.
رمضان و آرامش اجتماعي
حجت الاسلام لاكاني اعتقاد دارد كه رمضان تمرين خودسازي براي مبارزه با نفس است و اين ماه ويژه اي است كه شياطين در زنجير هستند و از اين رو خواب فرد روزه دار، عبادت و انفاس او تسبيح است.
وي يادآور شد: انسان اگر بخواهد در اين زمينه توجه و انديشه كند، هيچگاه اين خودسازي را منحصر به ماه رمضان نمي داند و در همه ايام مي كوشد از رذايل دوري كند.
وي افزود: انسان بايد از اين فرصت براي رسيدن به كمالات استفاده كند و ويژگي هاي اين ماه را در زندگي خود استمرار ببخشد.
حجت الاسلام لاكاني تاكيد كرد: روزه گرفتن مراتب دارد و انسان بايد علاوه بر پرهيز از خوردن، مواردي كه او را از معنويت دور مي كند نيز پرهيز نمايد و همين سلوك را در همه روزهاي سال مدنظر قرار دهد.
وي اظهار داشت: براين اساس گاهي توصيه شده كه در ايام ديگر سال هم انسان روزه بگيرد براي آنكه معنويت در زندگي او استمرار يابد و از ناهنجاري ها دور باشد.
معاون تبليغ حوزه علميه گيلان اضافه كرد: نهادينه كردن فرهنگ خودسازي از ضرورت هاي زندگي اجتماعي است كه انسان ها بايد به آن توجه نمايند و اين فرهنگ سازي از بستر رمضان مي گذرد كه مي تواند آسيب هاي اجتماعي را از جامعه دور كند.
وي يادآور شد: براي رسيدن به جامعه اي عاري از ناهنجاري ها و آسيب ها بايد از ظرفيت هاي ارتباطي در جامعه استفاده كرد و از فضاهاي جديد در عرصه اطلاع رساني و رسانه اي همچون اينترنت و فناوري هاي نوين براي تبليغ باورها و اعتقادات بهره بگيريم.
محمدي ميخوش مدرس دانشگاه نيز اظهار كرد: برخي معتقد بودند گرايش به دين و مذهب با توسعه صنعت و فنآوري از زندگي بشر خارج مي شود و دين و باورهاي ديني ديگر حضوري پررنگ در زندگي انسان ها نخواهد داشت.
وي افزود: اما گذشت زمان نشان داد كه گرايش به دين و اخلاق ريشه در باورهاي مردم دارد و انسان ها در كنار تلاش براي كسب نيازهاي مادي، به دنبال رفع احتياجات معنوي خويش نيز هستند.
وي تصريح كرد: برخي ناهنجاري ها به نوع كاركرد نظام هاي اجتماعي برمي گردد و اگر اين سازمان هاي اجتماعي فعاليت درستي داشته باشند، بسياري از آسيب ها و مشكلات برطرف مي شود.
اين استاد دانشگاه ادامه داد: ماه رمضان تاثير خود را بر روي جامعه مي گذارد و موجب بازنگري در رفتارها مي شود و اين مهم در صورتي تداوم مي يابد كه در كنار آن، نظام هاي اجتماعي هم كاركردهاي خود را داشته باشند.
رمضان و راه هاي رسيدن به سعادت جامعه
معاون تبليغ و تهذيب حوزه علميه گيلان با تاكيد بر استمرار معنويت ماه مبارك رمضان گفت: اگر اين معنويت در ماه هاي ديگر نيز استمرار يابد، بطور يقين آسيب ها كاهش مي يابد.
حجت الاسلام لاكاني اضافه كرد: فرهنگ روزه داري و خودسازي بايد در انسان ها نهادينه شود و خانواده ها نيز فرزندانشان را طوري تربيت كنند كه رفتار آنان همواره در چارچوب هنجارهاي اجتماعي قرار گيرد.
وي با اشاره به نقش موثر نهادهاي ديني و فرهنگي در ترويج فرهنگ ديني در جامعه گفت: نهادهاي آموزشي چون مدارس و دانشگاه ها نيز بايد مباحث ديني را ميان دانش آموزان و دانشجويان به درستي مطرح و نسبت به برنامه ريزي ضابطه مند طرح اين مباحث در دروس طي سال تحصيلي اهتمام ورزند.
محمدي ميخوش مدرس دانشگاه جابر بن حيان رشت نيز با تاكيد بر اينكه گفت وگوها در جامعه براي تبيين مباحث ديني نيايد يك طرفه باشد، افزود: بايد فضاي پرسشگري براي جوانان در جامعه وجود داشته باشد تا آنان از اين مسير، پاسخي منطقي به نيازهاي خود بيابند.
وي اضافه كرد: اگر اين فضا فراهم نشود، جوانان پاسخ سوالات خود را از ديگر ابزارهاي اطلاع رساني دريافت مي كنند و ممكن است آن پاسخ، افراد را در جهت تعالي و كمال سوق ندهد.
وي پديدآمدن چالش ميان فرهنگ جامعه را موجب به وجود آمدن بحران هاي فرهنگي دانست و با تاكيد بر لزوم توجه به فرايندهاي فرهنگ پذيري گفت: انسان از بدو تولد در يك فرايند فرهنگ پذيري قرار مي گيرد و هراندازه آشنايي ها از موقعيت و جايگاه ها در نهادهاي اجتماعي بيشتر شود، جامعه در فرايند فرهنگ پذيري نقش موثر و مفيدي ايفا مي كند. ك/۴
۵۱۶/۶۹۵/۵۰۸
