در حالي كه غرب همواره مخالف فعاليت هاي صلح آميز هسته اي ديگر كشورها است و از ادامه كار آنها جلوگيري به عمل مي آورد، اما برخي كشورهاي غربي همچون دهه ها و سال هاي اخير، بسياري از شركت هاي حوزه كشف و استخراج اورانيوم را با هدف نفوذ سياسي و اقتصادي در ديگر كشورهاي جهان و به ويژه كشورهايي با اقتصاد ضعيف را در تسلط خود قرار داده و فعاليت هاي گسترده اي را در اين كشورها آغاز كرده اند. در اين قالب، فرانسه را مي توان سردمدار اين اقدامات دانست، چرا كه اين كشور با ۵۹ راكتور هسته اي، پس از آمريكا به عنوان دومين توليد كننده برق هسته اي محسوب مي شود كه در اين جايگاه، اتحاديه اروپا با دارا بودن ۱۴۷ راكتور بزرگترين منطقه توليدكننده برق هسته اي است. فرانسه داراي يكي از بزرگترين شركت هاي كشف و استخراج اورانيوم به نام آروا مينس است كه طي سال هاي اخير سرمايه گذاري هاي گسترده اي را در منطقه آفريقا و آسيا جهت كشف و استخراج منابع اورانيوم انجام داده است. فرانسوي ها پيش از اين در منطقه آفريقا و كشورهاي نيجر، مالي و نيجريه و همچنين در اردن در زمينه كشف و استخراج اورانيوم فعاليت داشته اند و اخيرا نيز تلاش كرده اند به آسياي مركزي قدم بگذارند و در جديدترين اقدام خود سخن از سرمايه گذاري در تاجيكستان به ميان آورده اند. به گزارش رسانه هاي خبري اين شركت روز سه شنبه هجدهم تيرماه از آماده سازي مقدمات لازم براي اجراي تفاهم نامه كشف و استخراج اورانيوم با سازمان زمين شناسي تاجيكستان خبر داده است. اين در حالي است كه استخراج اورانيوم در تاجيكستان از زمان تسلط اتحاد جماهير شوروي بر اين كشور رواج داشته و هم اكنون نيز دهها مركز استخراج اورانيوم در مناطق مختلف تاجيكستان بدون توجه به امنيت و مسايل زيست محيطي، به صورت رو باز به حال خود رها شده اند.
بنابراين، با نگاهي عميق به سياست هاي هسته اي كشورهاي داراي قدرت و فن آوري هسته اي و به ويژه دولت هاي غربي، متوجه خواهيم شد كه اين كشورها و به ويژه سه كشور امريكا، انگلستان و فرانسه بيشترين ميزان گفت و گو و مذاكره بر سر چگونگي تنظيم معادلات مربوط به گسترش فن آوري ها و تسليحات هسته اي و به نوعي محدود سازي آن را دارند اما در عين حال، خود اين كشورها بيشترين تلاش را براي كشف و استخراج اورانيوم و همچنين ساخت نيروگاه هاي هسته اي جديد انجام مي دهند. اين در حالي است كه توليد زباله هاي هسته اي در كشورهاي مذكور بيشتر از ساير كشورها است و آنچه مايه تعجب بوده، اين است كه چرا با وجودي كه هنوز برنامه مشخصي براي دفن زباله هاي هسته اي اين كشورها تدوين نشده، آنها همچنان در حال تصميم گيري براي ساخت راكتورهاي جديد و توليد اورانيوم بيشتر هستند و آيا تحقق اين امر خود باعث ايجاد زباله هاي هسته اي بيشتر نمي گردد؟
آمريكا بزرگترين كشور توليدكننده زباله هاي هسته اي با توليد نزديك به ۷۰ هزار تن در جهان شناخته مي شود كه خطرات اين زباله ها تا هزاران سال دفع نخواهد شد. پس از آمريكا دو كشور بزرگ ديگر توليد كننده زباله اتمي جهان در اروپا قرار دارد كه انگليس و فرانسه در رديف دوم و سوم توليد ضايعات محسوب مي شوند. بر طبق آمار موجود در انگليس بيش از ۳/۲ ميليون متر مكعب زباله هسته اي وجود دارد كه تنها ۸ درصد از اين مقدار بصورت ايمن دفن شده اند و باقيمانده زباله ها در ۳۷ مركز نگهداري زباله هاي هسته اي بصورت موقت در سطح زمين و نزديكي دريا نگهداري مي شود. اين در حالي است كه درماه اخير (تير ماه ۱۳۹۲) خبر نشت مواد راديو اكتيو به خارج از يك مخزن زباله هاي هسته اي در سايتي در ايالت واشنگتن از طريق رسانه ها به بيرون درز پيدا كرد و باعث اعلام آماده باش به كل اين ايالت شد.
بنابراين، مي توان مشاهده كرد كه نگاه اين كشورها به اين مقوله حتي نگاهي زيست محيطي هم نيست و اين كشورها حتي در حفاظت از مخازن نگهداري زباله هاي اتمي خود نيز با مشكل مواجه شده اند.
از ديگر سو اين سه كشور داراي بزرگترين زباله هاي هسته اي جهان، طي سال هاي اخير و به ويژه سال هاي پس از ۲۰۰۸ از جمله كشورهاي صادركننده اين زباله ها نيز محسوب مي شدند. كشورهاي آمريكا، انگليس و فرانسه كه به دليل بحران اقتصادي قادر نيستند هزينه هاي نگهداري تاسيسات زباله هاي اتمي را تامين كنند، در طي اين سال ها تلاش گسترده اي جهت انتقال اين زباله به ساير كشورها نيز انجام داده اند. آمريكا كه ۳۰ سال است تلاش مي كند براي زباله هاي اتمي خود پايگاه هاي ذخيره سازي مطمئني بسازد، هنوز موفق نشده و با مخالفت مردم خود مواجه است و هم اكنون نيز در حال برنامه ريزي براي انتقال زباله هاي اتمي به مغولستان است. مغولستان كشور فقيري است كه قوانين ضعيفي در مورد محيط زيست خود دارد.
در نهايت به نظر مي رسد، كشورهاي غربي بعنوان سردمدار فعاليت هاي هسته اي جهان در حالي همواره سخن از محدود سازي كشورهاي ديگر در دستيابي به فن آوري هسته اي به ميان مي آورند كه خود از زمره بزرگترين توليد كنندگان تسليحات هسته اي و زباله هاي اتمي در جهان محسوب شده و طي سال هاي اخير نيز علاوه بر اين كه نتوانسته و يا نخواسته اند در اين روند محدوديتي ايجاد كنند بلكه همچنان به دنبال بهره گيري گسترده تر از قابليت هاي هسته اي و انتقال زباله هاي آن به ديگر نقاط جهان بوده اند.
تحقيق**۲۰۴۰**۱۳۵۳**۱۳۵۸
