در حالي كه طي چند سال اخير آمريكا خود به عنوان تهديدي عليه امنيت سايبري كشورها شناخته شده و رد پاي اين كشور در حمله هاي سايبري متعددي از جمله حمله به تاسيسات رايانه اي مراكز هسته اي ايران به جا مانده است، اما واشنگتن همچنان به متهم كردن ديگر كشورها به اقدام هاي سايبري عليه خود مي پردازد.
آمريكا به ويژه در چند ماه گذشته مدعي حمله هاي سايبري كشورها به سيستم هاي رايانه اي در مراكز مالي و تحقيقاتي، از جمله بانك هاي خود شده است.
اگر چه به اعتقاد بسياري از كارشناسان امور امنيت رايانه اي، تهديدهاي سايبري ازجمله تهديدهايي است كه بايد به آن توجه شود و در برخي مواقع مي تواند با دزديدن اطلاعات كشورها، امنيت آنها را با خطر جدي مواجه سازد، اما به نظر مي رسد، آمريكا بيش از حد به نگراني ها در اين زمينه، دامن مي زند.
واشنگتن تا كنون چندين بار مدعي حمله هكرهاي اينترنتي به تاسيسات رايانه اي خود شده است، اما به گفته مقام هاي اين كشور در جريان حمله هاي سايبري ياد شده، تنها اطلاعات محرمانه اين كشور هك شده، در حالي كه هجوم سايبري واشنگتن به كشورهاي ديگر به گونه اي بوده كه اين كشورها را در معرض خطرهاي مالي و جاني جدي قرار داده است.
به عنوان مثال، حمله سايبري با ويروس استاكس نت به تاسيسات هسته اي نطنز در سال ۲۰۱۰ ميلادي كه به همت كارشناسان ايراني خنثي شد، مي توانست تاثيرات مخرب و گسترده اي را در پي داشته باشد.
به دنبال حمله سايبري به تاسيات غني سازي اورانيوم در نطنز و فراگير شدن احتمال ها در رابطه با دست داشتن آمريكا و رژيم صهيونيستي در اين ماجرا، دميتري راگوزين سفير روسيه در سازمان پيمان آتلانتيك شمالي (ناتو)، خواستار بررسي اين حمله سايبري به تاسيسات اتمي ايران شد و درباره خطرات و فجايع احتمالي ناشي از اين حملات هشدار داد.
از جمله ديگر ويروس هاي مخرب رايانه اي كه شائبه هاي بسياري در خصوص طراحي آنها به دست كارشناسان آمريكايي و اروپايي وجود دارد، مي توان از ويروس هاي دوكو، فليم و ويروس تازه كشف شده ميني فليم نام برد؛ ويروس هاي رايانه اي خطرناكي كه مي توانند به تخريب فضاي اطلاعاتي و امنيتي كشورها در سطوح گسترده سايبري منجر شوند.
قدرت تخريب و خطرسازي اين ويروس ها تا حدي است كه به عنوان مثال، پس از كشف ويروس فليم در سيستم هاي رايانه اي ايران و برخي كشورهاي خاورميانه، خبرگزاري رويترز به نقل از ماركو اوبيسو هماهنگ كننده امنيت سايبري در اتحاديه بينالمللي ارتباطات دوربرد (ITU) وابسته به سازمان ملل، مستقر در ژنو گفت: اين جديترين هشدار سايبري است كه ما تا به حال اعلام كردهايم.
اوبيسو در مصاحبه با رويترز گفت: اين هشدار محرمانه براي كشورهاي عضو روشن خواهد كرد كه ويروس فليم يك ابزار خرابكاري خطرناك است كه به شكل بالقوه ميتواند براي حمله به زيربناي حياتي كشورها مورد استفاده قرار گيرد. او ميگويد: كشورهاي عضو بايد در اين باره هشيار باشند.
با اين وجود، آمريكا همچنان ضمن ابراز نگراني هاي بسيار، مدعي حمله هاي متعدد به تاسيسات سايبري خود است و كشورهاي مختلف را در اين رابطه متهم مي كند.
ايران و چين دو كشوري هستند كه آمريكا در رابطه با تهديدهاي سايبري، همواره انگشت اتهام خود را به سوي آنها نشانه مي گيرد و هر از گاهي مدعي هجوم سايبري تهران و پكن به مراكز اطلاعات رايانه اي خود مي شود و در اين چارچوب به ارايه بيانيه و هشدارهاي مكرر مي پردازد تا از اين طريق، خطر چنين حمله هايي عليه آمريكا را برجسته كند.
** بزرگنمايي تهديد
---------------------
لئون پانهتا وزير دفاع سابق آمريكا، سال گذشته ميلادي درباره احتمال وقوع يك پرل هاربر ديجيتالي هشدار داد.
حادثه پرل هاربر، حمله ناگهاني ناوگان دريايي ژاپن، در سال ۱۹۴۱، به پايگاه دريايي آمريكا در پرل هاربر بود كه باعث ورود اين كشور به جنگ جهاني دوم شد.
به نظر مي رسد، پانه تا چنين هشداري را با هدف برجسته جلوه دادن تهديدهاي سايبري عليه آمريكا و در عين حال به صدا در آوردن زنگ خطر براي ساير كشورها بيان كرده است.
به تازگي باراك اوباما رييس جمهوري آمريكا نيز در سخنراني سالانه خود، در اين باره هشدار داده است.
به گزارش بي بي سي، او در نوزدهم اسفند ماه ۱۳۹۱ گفته است: ما ميدانيم كه هكرها، هويت افراد را مي دزدند و به ايميلهاي شخصي نفوذ ميكنند. ميدانيم كه كشورها و شركتهاي خارجي، اسرار تجاري ما را مي ربايند. حالا دشمنان ما به دنبال دستيابي به توانايي خرابكاري در شبكه برق، موسسه هاي مالي و سيستمهاي كنترل پرواز ما هم هستند.
پيشتر در سال ۲۰۰۹ ميلادي، رييس جمهوري آمريكا با به عهده گرفتن مسووليت گفت و گو و تصميمگيري درباره آسيبپذيري آمريكا در برابر تهديدهاي سايبري، راسا پروژه مقابله با اين تهديدها را كليد زده بود.
اوباما در اظهاراتي در ماه مي همان سال، خطرات ناشي از فضاي سايبر را چالشي سخت براي اقتصاد و امنيت ملي آمريكا توصيف كرد و از عدم آمادگي واشنگتن براي پيشگيري و مقابله با چنين چالشيهايي سخن گفت. در پي اين ابراز نگراني ها بود كه در اواخر تير ماه ۱۳۹۰، اوباما دستورالعمل جديدي را به نهادهاي امنيتي آمريكا در باره مقررات حمله و ضد حمله هاي سايبري ارايه كرد كه بر اساس آن، وظيفه تجهيز اين كشور براي جنگ سايبري به عهده فرماندهي سايبري آمريكا قرار گرفت.
خبر استخدام ۴ هزار سلحشور سايبري از سوي پنتاگون كه به تازگي از سوي بي بي سي منتشر شده است، در چارچوب همين بزرگنمايي هاي واشنگتن براي ايجاد وحشت در افكار عمومي و توجيه حق دفاع از خود در قالب تهاجم است.
واشنگتن با استخدام ۴ هزار متخصص در حوزه سايبر، در حقيقت در حال تقويت فرماندهي سايبري خود است؛ تقويتي كه اگر چه به بهانه مقابله با تهديدها انجام مي گيرد، اما خطري بالقوه براي امنيت اينترنتي ساير كشورها محسوب مي شود.
پيشتر نيز بودجه سالانه اي معادل هفت و نيم ميليارد دلار و با به كارگيري ۳۸ هزار كارمند مجرب در عرصههايي چون شنود، ارتباطات مخابراتي و بررسي ايميل ها به آژانس امنيت ملي آمريكا (National Security Agency) اختصاص داده شد.
از سوي ديگر و بر خلاف بزرگنمايي و ابراز نگراني هاي شديد مقام هاي آمريكايي در خصوص ابعاد گسترده تهديدهاي سايبري عليه واشنگتن، توماس ريد يكي از سخنرانان رشته مطالعات جنگ در كينگز كالج لندن، بتازگي در گفت و گو با رسانه هاي غربي گفت: فكر ميكنم كه سخن گفتن از سناريوي پرل هاربر سايبري يا حتي يازده سپتامبر سايبري، مبالغه آميز است.
گفتني است توماس ريد جديدترين كتاب خود را با عنوان جنگ سايبري اتفاق نخواهد افتاد، نامگذاري كرده است.
** بزرگنمايي خطرات سايبري چين عليه آمريكا
-------------------------------------------------------------
چين يكي از كشورهايي است كه چندي است واشنگتن آن را به حملات سايبري عليه خود محكوم مي كند.
در نوامبر سال ۲۰۱۱ بود كه براي نخستين بار مقام هاي ارشد امنيتي آمريكا، چين را به سرقت اطلاعات از صنايع الكترونيك پيشرفته خود متهم كردند.
در پي آن، تارنماي بي بي سي در سوم اسفند ماه ۱۳۹۱، اعلام كرد كه اريك هولدر دادستان كل آمريكا گفته است: سرقت اسرار تجاري و صنعتي آمريكا سالانه دهها ميليارد دلار به شركتهاي آمريكايي آسيب ميرساند و تهديدي براي امنيت ملي آمريكا به شمار ميرود.
شركت آمريكايي امنيت سايبري مانديانت، واحد نظامي ۶۱۳۹۸ متعلق به ارتش چين را كه مركز آن در شانگهاي است، به عنوان يكي از محتملترين عوامل اين حملات هكري شناسايي كرده است، هر چند وزارت خارجه چين، اين ادعا را قويا رد مي كند.
پكن در واكنش به ادعاهاي واشنگتن اخيرا (۲۱ اسفند ۱۳۹۱) اعلام كرد كه بيشترين حملات سايبري از سوي آمريكا فرماندهي مي شود.
به گزارش خبرگزاري آسوشيتد پرس، اداره امنيت اينترنت چين در بيانيه اي خاطر نشان كرده است، بخش هاي تجاري اينترنت چين نيز از اين حملات در امان نبوده اند و از ۹۶ درصد حمله سايبري به چين، بيش از ۷۰ درصد آن از جانب آمريكا بوده است، همچنين در گير و دار طرح اتهام هاي فوق از سوي آمريكا عليه چين، خبرگزاري آسوشيتدپرس، به نقل از كارشناسان امنيت سايبري اذعان كرد كه سازمانهاي اطلاعاتي آمريكا به طور مرتب، از ساير كشورها جاسوسي ميكنند، اما در عين حال مدعي شد كه اين سازمان ها، دست به سرقت اطلاعات شركتهاي چيني نميزنند.
** سناريوي تهديد سايبري تهران عليه واشنگتن
----------------------------------------------------
آمريكا طي ماه هاي اخير در كنار متهم كردن چين به حمله هاي سايبري عليه خود، سناريوي مشابهي را در رابطه با تهران به راه انداخته است.
اواسط دي ماه ۱۳۹۱، روزنامه نيويورك تايمز در گزارشي به نقل از كارشناسان امنيت اينترنت نوشت كه ايران در حمله به موسسه هاي مالي بزرگ آمريكا دست داشته است.
اگر چه نيويورك تايمز اعلام كرد، مقام هاي دولت آمريكا هنوز مدركي را دال بر نقش داشتن ايران در اين حمله ها ارايه نكرده است، با اين وجود مقام هاي اطلاعاتي آمريكا به نيويورك تايمز گفته اند، اين حمله ها به وسيله ايران و با هدف تلافي تحريم هاي اقتصادي و حمله هاي اينترنتي عليه تاسيسات اين كشور انجام شده است و هيچ شكي ندارند كه ايران پشت اين حمله ها قرار دارد. همزمان، اين ادعا توسط دولت ايران تكذيب شد. محمد خزاعي نمايندگي دايم جمهوري اسلامي ايران در سازمان ملل متحد با صدور اطلاعيهاي، اين اتهام را ساختگي و مغرضانه دانسته است.
خزاعي در اظهاراتي كه از سوي خبرگزاري سي ان ان منتشر شد، ضمن رد هرگونه دخالت در حمله اينترنتي به بعضي از موسسه هاي مالي و بانك هاي آمريكا، هدف از اين اتهام را مسموم كردن فضاي قبل از مذاكرات با گروه ۱+۵ در عنوان كرد؛ مذاكراتي كه اخيرا در قزاقستان برگزار شد.
غلامرضا جلالي، رييس سازمان پدافند غير عامل ايران نيز با رد ادعاي حمله سايبري جمهوري اسلامي به سايتهاي بانكي آمريكايي گفت: ايران هيچ گونه حمله سايبري عليه كشورها نداشته است.
گفتني است پيشتر در مهر ماه ۱۳۹۱ نيز رسانه هاي آمريكايي از جمله روزنامه واشنگتن پست و خبرگزاري آسوشيتدپرس در اقدامي مشابه مدعي شدند، ايران منشا احتمالي حمله سايبري به شبكه كامپيوتري شركت نفتي آرامكو در عربستان سعودي بوده است.
در جريان اين حمله سايبري سي هزار دستگاه كامپيوتر آسيب جدي ديدند و فايلهاي اطلاعاتي شان نابود شد.
در همين راستا، يكي از مشاوران كاخ سفيد به روزنامه نيويورك تايمز گفت حمله ياد شده، احتمالا ميخواهد به دولت آمريكا بفهماند كه ايران ميتواند ضربات (سايبري) دريافتي را پاسخ دهد و در اقتصاد آمريكا اخلال ايجاد كند.
نكته قابل توجه آن است كه در هيچ يك از اتهام هاي مطرح شده عليه ايران، مقام هاي آمريكايي نتوانستند مدركي به منظور اثبات ادعاهاي خود ارايه دهند.
در ماجراي حمله سايبري به شركت نفتي آرامكو، تارنماي دويچه وله آلمان به نقل از كليمبورگ، كارشناس امنيت رايانه در انستيتو امور بينالملل اتريش، نوشت كه احتمال دستداشتن ايران در حمله به عربستان و قطر را رد نميكند، اما ابراز نظر قطعي درباره اين موضوع را بسيار دشوار ميداند.
دويچه وله به نقل از گروه ديگري از كارشناسان دراين زمينه نوشت: ادعاي دخالت ايران در حملات يادشده مردود است. به اعتقاد ويتالي كاملوك كارشناس ارشد بدافزار در شركت روسي كاسپرسكي لب در گفت و گو با دويچه وله، با وجود اينكه حمله به تاسيسات انرژي عربستان و قطر خرابكارانه به نظر ميرسد، اما مدركي مبني بر وجود ارتباط بين آنها وجود ندارد، مشخص هم نيست كه چه كسي پشت اين حمله ها بوده است.
** سخن پاياني
---------------------
با توجه به پيشرفت هاي صورت گرفته در حوزه هاي اينترنت و تكنولوژي، شكي نيست كه تاكنون در كشورهاي مختلف، كارشناسان زبده اي در اين زمينه پرورش يافته اند؛ كارشناساني كه مي توانند در مناقشه هاي بين المللي دست به تهديدهاي سايبري ببرند.
دامنه اين تهديدها مي تواند كم و يا بسيار گسترده باشد، تا حدي كه امنيت واقعي يك كشور را با تهديد رو به رو سازد.
بررسي حوادث رخ داده در زمينه تهديدهاي سايبري ثابت مي كند كه حتي اگر ادعاهاي گوناگون آمريكا در زمينه مورد تهديد واقع شدن فضاهاي سايبر خود واقعيت داشته باشد، اما اين تهديدها ابعادي به گستردگي خطرهاي سايبري كه واشنگتن خود براي ديگر كشورها ايجاد كرده است، نداشته اند.
به عنوان نمونه ارسال ويروس استاكس نت بر روي سيستم هاي امنيتي نطنز كه به گفته بسياري مي توانست به خطري عمده براي ايران تبديل شود.
آمريكا همواره نشان داده است كه مي تواند براي ماهيت امنيتي كشورهاي ديگر، خطر آفرين باشد. نمونه بارز اين جسارت، حمله اتمي به هيروشيما و ناكازاكي در جريان جنگ جهاني دوم است كه همچنان نيز شاهد اثرات مخرب آن حتي در شعاع هايي دورتر از اين شهرها هستيم.
با در نظر گرفتن اين موضوعات، نمي توان وجود تهديدهاي جديد در حوزه بين الملل را انكار كرد و از خطرهاي همچون حمله هاي سايبري چشم پوشيد.
به نظر مي رسد با توجه به واقعيت موجود در باره اين تهديدها و تلاش هاي آمريكا براي تجهيز هر چه بيشتر خود در حوزه هاي سايبري، كشورهايي كه تاكنون در معرض اين تهديدها واقع شده اند نيز مي بايست آمادگي براي مقابله با اينگونه خطرهاي احتمالي را در خود ايجاد كنند.
پژوهش**۹۲۸۲**۹۲۴۱
